Yetkili servis yerine özel serviste onarım, kasko hasarlarında araç sahibinin tercih hakkı ile poliçedeki servis ve parça klozlarının kesiştiği bir konudur. Araç sahibi genel olarak aracını seçtiği serviste onartmak isteyebilir; ancak sigorta şirketinin hangi bedeli karşılayacağı poliçenin özel şartlarına, anlaşmalı servis ağına, onarım yöntemine ve parça türüne göre değişebilir.
Avukat Atakan Ayhan, özel servis onarımı uyuşmazlıklarında poliçedeki servis seçimi, orijinal veya eşdeğer parça ve işçilik klozlarını onarım faturası ile karşılaştırarak kesintinin sözleşmeye uygun olup olmadığını inceler.
Bu nedenle “özel servise gidersem kasko hiç ödeme yapmaz” veya “istediğim servisteki her faturayı sigorta ödemek zorundadır” şeklindeki iki kesin yaklaşım da doğru değildir. Asıl belirleyici, poliçenin kapsamı ve sigortacının sigortalıyı sözleşme kurulurken açık biçimde bilgilendirip bilgilendirmediğidir.
Kaskoda Servis Seçimi Nasıl Belirlenir?
Kasko poliçelerinde onarımın yalnızca anlaşmalı servislerde, belirli bir servis grubunda veya sigortalının seçtiği serviste yapılabileceğine ilişkin seçenekler bulunabilir. Prim de bu seçime göre farklılaşabilir. Poliçenin ön yüzünde kısa bir ibare bulunması yeterli görülmemeli; özel şart, kloz ve bilgilendirme formu birlikte okunmalıdır.
Yetkili servis, araç üreticisinin markası tarafından yetkilendirilen işletmedir. Özel servis ise marka yetkisi bulunmadan bakım ve onarım hizmeti sunar. Özel servisin bağımsız olması, yaptığı onarımın otomatik olarak yetersiz olduğu anlamına gelmez. Bununla birlikte teknik yeterlilik, kullanılan parçalar, garanti ve fatura içeriği önemlidir.
Sigorta Şirketi Özel Servis Faturasını Öder mi?
Hasar teminat kapsamındaysa sigortacının gerçek ve makul onarım giderini poliçe hükümlerine göre karşılaması gerekir. Poliçe yalnızca anlaşmalı servis onarımını öngörüyor ve bu sınırlama geçerli biçimde sözleşmeye dâhil edilmişse, özel serviste oluşan fiyat farkının tamamı tartışmasız biçimde sigortacıya yüklenemeyebilir. Buna karşılık ret veya kesinti, soyut bir “anlaşmasız servis” gerekçesine değil açık poliçe hükmüne dayanmalıdır.
Sigorta şirketinin anlaşmalı servise göre belirlediği işçilik saat ücretini uygulaması, özel servisin faturasındaki parçaları farklı kaliteyle hesaplaması veya iskonto oranı kullanması hasar farkı oluşturabilir. Böyle bir durumda hasar farkı davasının şartları incelenebilir.
Onarımdan Önce Yapılması Gerekenler
- Poliçedeki servis ve parça seçimi hükümleri okunmalıdır.
- Hasar sigorta şirketine bildirilerek dosya numarası alınmalıdır.
- Eksper incelemesi ve fotoğraflama tamamlanmadan araç sökülmemelidir.
- Özel servisten parça kodu, adet, işçilik süresi ve vergi kalemlerini gösteren ayrıntılı teklif alınmalıdır.
- Sigorta şirketine servis tercihi yazılı bildirilerek ödeme yöntemi ve olası fark sorulmalıdır.
Bu adımlar onarımın gecikmesini tamamen önlemeyebilir; ancak sonradan “inceleme imkânı ortadan kaldırıldı” veya “fatura denetlenemiyor” itirazıyla karşılaşma riskini azaltır. Acil güvenlik onarımları gerekiyorsa önce fotoğraf, video ve mümkünse bağımsız tespit yapılmalıdır.
Orijinal Parça mı Eşdeğer Parça mı Kullanılır?
Kullanılacak parçanın türü poliçede açıkça düzenlenebilir. Orijinal parça klozu bulunan poliçede eşdeğer veya çıkma parça üzerinden ödeme yapılması itiraz konusu olabilir. Buna karşılık eşdeğer parça seçeneğiyle daha düşük prim alınmışsa her parçanın yetkili servis liste fiyatından karşılanması beklenmeyebilir.
Parça tartışmasında yalnızca “orijinal” etiketi değil; üretici kodu, tedarik belgesi, garanti, aracın yaşı ve hasarlı parçanın niteliği önemlidir. Eksper raporundaki parça listesiyle servis faturası karşılaştırılmalı; değişim yerine onarım öngörülen kalemlerin teknik gerekçesi sorulmalıdır. Gerekirse sigorta ekspertizine itiraz yoluna başvurulabilir.
Özel Serviste Onarım Araç Garantisini Etkiler mi?
Garanti sonucu; aracın garanti şartlarına, yapılan işlemin niteliğine, kullanılan parçaya ve arıza ile onarım arasındaki bağlantıya göre değerlendirilir. Özel servise gitmenin her durumda bütün araç garantisini ortadan kaldırdığı söylenemez. Ancak üretici garantisinin devamı bakımından bakım periyotları, teknik standartlar ve belgeler dikkatle korunmalıdır.
Yeni ve garanti kapsamındaki araçlarda servis tercihi yapılmadan önce üretici garanti koşullarının yazılı olarak incelenmesi yararlıdır. Hasarlı bölümle ilgisiz bir garanti talebinin sırf özel servis kullanıldığı gerekçesiyle reddedilmesi ayrıca tartışılabilir.
Sigorta Şirketi Onarım Bedelini Eksik Hesaplarsa
Eksik ödeme çoğunlukla işçilik saat ücreti, parça fiyatı, iskonto, KDV veya değişmesi gereken parçanın onarım kalemi olarak kabul edilmesinden kaynaklanır. Eksper raporu, servis teklifi, fatura ve ödeme dökümü yan yana konularak farkın nereden çıktığı gösterilmelidir.
Sigortacıdan kesinti gerekçesi ve dayanak poliçe maddesi yazılı istenmelidir. Kasko şirketinin hasarı hiç ödemediği hâllerde kasko hasar bedelinin ödenmemesine karşı haklar yol gösterici olabilir.
Aracın Onarım Süresince Kullanılamaması
Poliçede ikame araç teminatı varsa şartları, süre sınırı ve araç sınıfı kontrol edilmelidir. İkame araç verilmemesi ile araç mahrumiyet bedeli aynı hukuki talep değildir. Kazada sorumlu üçüncü kişi varsa, makul onarım süresindeki kullanım kaybı ayrıca araç mahrumiyet bedeli kapsamında değerlendirilebilir.
Servisin kendi gecikmesi, parça tedariki veya sigortacının onay süresi nedeniyle oluşan her gün otomatik olarak aynı kişiye yüklenmez. Gecikme kronolojisi ve sorumluluğun kaynağı belgelerle ayrıştırılmalıdır.
Uyuşmazlık Nasıl Çözülür?
Önce sigorta şirketine poliçe, ekspertiz raporu, ayrıntılı fatura ve fark hesabıyla yazılı başvuru yapılmalıdır. Talep reddedilir veya eksik karşılanırsa şirketin tahkim üyeliği kontrol edilerek Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu ya da görevli mahkemede dava değerlendirilebilir.
Servis Faturası Nasıl Düzenlenmelidir?
Özel servis faturasında yalnızca “hasar onarımı” şeklinde tek bir toplam bulunması denetimi güçleştirir. Değişen veya onarılan her parçanın adı, mümkünse parça kodu, adedi, birim fiyatı; kaporta, boya, mekanik ve elektrik işçilikleri ise ayrı kalemlerle gösterilmelidir. İskonto ve KDV hesabının da faturadan anlaşılması gerekir. Ödeme nakit yapılmışsa tahsil belgesi, banka yoluyla yapılmışsa dekont saklanmalıdır.
Onarım sırasında başlangıçta görünmeyen ek hasar ortaya çıkarsa servis bunu fotoğraflamalı ve ek onay için sigorta şirketine bildirmelidir. Eksperin ilk raporunda bulunmayan parçaların sonradan doğrudan değiştirilmesi, ek hasarın kazayla bağlantısı konusunda uyuşmazlık yaratabilir. Sökülen parçaların inceleme tamamlanana kadar korunması veya ayrıntılı biçimde belgelenmesi ispatı güçlendirir.
Aracın tesliminde yapılan işlemleri ve kullanılan parçaların garanti koşullarını gösteren servis formu alınmalıdır. Test sürüşü, arıza lambaları ve güvenlik sistemleri kontrol edilmelidir. Eksik veya ayıplı onarım bulunması hâlinde servis ile sigorta şirketinin sorumluluğu aynı nedene dayanmayabilir; onarım kusuru ile sigorta bedelindeki eksiklik ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Anlaşmalı Servis Teklifinin Denetlenmesi
Sigorta şirketi özel servis faturasını yüksek bulduğunda çoğu kez anlaşmalı servisten alınan alternatif teklif sunar. Bu iki teklif karşılaştırılırken yalnızca toplam rakama bakılmamalıdır. Parça markası, parça kodu, onarım veya değişim tercihi, boya alanı, işçilik süresi, iskonto ve vergi kalemleri aynı kapsamda olmalıdır. Bir teklifte orijinal, diğerinde eşdeğer parça bulunuyorsa toplamların doğrudan karşılaştırılması yanıltıcıdır.
Anlaşmalı servisin aracı görmeden hazırladığı liste ile söküm sonrası tespit edilen gerçek hasar arasında fark bulunabilir. Alternatif servisin işi belirtilen bedelle ve makul sürede yapmaya hazır olup olmadığı da önemlidir. Sigortacı düşük bir teorik teklifi esas alırken sigortalıyı fiilen ulaşılamayan veya aracı kabul etmeyen bir servise yönlendiremez. Buna karşılık özel servisin piyasanın çok üzerindeki bedelinin hiçbir inceleme yapılmadan ödenmesi de beklenmez. Çözüm, aynı onarım kapsamının teknik ve mali yönden karşılaştırılmasıdır.
Avukat Atakan Ayhan, yetkili servis–özel servis uyuşmazlıklarında servis tercihini tek başına değil, poliçe kurulurken sunulan seçenekleri, hasarın niteliğini, parça ve işçilik hesabını ve onarımın teknik yeterliliğini aynı dosya içinde değerlendirir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kasko özel serviste yapılan onarımı tamamen reddedebilir mi?
Sonuç poliçe hükümlerine ve hasarın ispatına bağlıdır. Ret kararında somut poliçe maddesi ve hesap gerekçesi gösterilmelidir.
Servisi sigorta şirketi mi seçer?
Poliçede seçilen servis modeli belirleyicidir. Sigortalının tercih hakkı ile sigortacının ödeme yükümlülüğünün kapsamı ayrı değerlendirilmelidir.
Onarıma hemen başlayabilir miyim?
Eksper incelemesi tamamlanmadan başlamak ispat sorununa yol açabilir. Acil hâller dışında yazılı onay ve tespit beklenmesi uygundur.
Özel servis faturasında KDV ödenir mi?
Gerçek ve belgeli onarım giderindeki vergi kalemleri somut fatura ve poliçe kapsamında değerlendirilir; gerekçesiz kesinti itiraz konusu olabilir.
Orijinal parça talep edebilir miyim?
Poliçedeki parça klozu, aracın durumu ve hasarlı parçanın niteliği belirleyicidir.
Özel servis seçersem ikame araç hakkım kaybolur mu?
İkame araç teminatının özel şartları incelenmelidir. Servis seçiminin bu teminata etkisi poliçede açıkça düzenlenmiş olabilir.
Bu içerik genel hukuki bilgilendirmedir. Servis seçimi, garanti ve ödeme sonucu poliçenin özel şartları ile somut onarım belgelerine göre değişebilir.
