Tek taraflı kazada kasko ödeme yapar mı? Bu sorunun yanıtı çoğu durumda evettir; ancak ödeme, kazanın poliçe döneminde gerçekleşmesine, rizikonun kasko teminatına girmesine ve poliçedeki özel şartlarla istisnalara bağlıdır. Sürücünün bariyere, duvara, ağaca veya kaldırıma çarpması; aracın devrilmesi ya da kayması tek başına hasarı teminat dışı bırakmaz. Kasko, trafik sigortasından farklı olarak sigortalının kendi aracındaki maddi zararı poliçe kapsamında karşılamayı amaçlar.
Avukat Atakan Ayhan, tek taraflı kaza dosyalarında olayın oluş biçimi ile poliçe hükümlerini birlikte değerlendirerek hasarın teminat içinde kalıp kalmadığını ve ret gerekçesinin somut belgeye dayanıp dayanmadığını inceler.
Bununla birlikte alkollü veya ehliyetsiz kullanım, kasıt, ağır ihmal tartışması, zamanında ihbar yapılmaması ya da olay anlatımı ile araçtaki hasarın uyuşmaması ödeme konusunda uyuşmazlık doğurabilir. Bu nedenle kazadan hemen sonra delillerin korunması ve sigorta şirketine doğru bilgilerle başvurulması önemlidir.
Tek Taraflı Kaza Nedir?
Tek taraflı kaza, hasarın oluşumunda başka bir aracın doğrudan çarpışma tarafı olmadığı olaydır. Aracın yol dışına çıkması, sabit bir cisme çarpması, devrilmesi, çukura girerek zarar görmesi veya sürücünün manevra sırasında aracı duvara sürtmesi bu kapsama girebilir. Olayda başka bir aracın bulunmaması, mutlaka sürücünün kusursuz olduğu anlamına gelmez; fakat kasko bakımından asıl inceleme kusur oranından önce teminat kapsamıdır.
Zorunlu trafik sigortası, işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları karşılar. Kasko ise poliçede belirlenen riskler gerçekleştiğinde sigortalı araçtaki zararı güvence altına alır. Bu ayrım nedeniyle kendi kusuruyla tek taraflı kazaya karışan sürücünün trafik sigortasından kendi araç hasarını istemesi mümkün değilken, kasko poliçesinden talepte bulunması mümkün olabilir.
Kasko Tek Taraflı Kazayı Hangi Şartlarda Karşılar?
Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları uyarınca aracın çarpması, çarpışması, devrilmesi, düşmesi veya yuvarlanması temel teminat kapsamında değerlendirilebilir. Ancak poliçenin dar, kasko veya genişletilmiş kasko türünde düzenlenmesi; ek klozlar, muafiyetler ve kullanım biçimi sonucu değiştirebilir. Bu nedenle yalnızca poliçe kapağı değil, özel şartlar ve ekler de okunmalıdır.
- Kaza, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasında meydana gelmelidir.
- Araç poliçede bildirilen kullanım türüne uygun kullanılmalıdır.
- Hasarın oluş biçimi gerçeğe uygun şekilde beyan edilmelidir.
- Riziko, mümkün olan en kısa sürede ve genel şartlarda belirtilen süre gözetilerek bildirilmelidir.
- Hasar, poliçede açıkça dışlanan bir hâlden kaynaklanmamalıdır.
Kazadan Sonra Ne Yapılmalıdır?
- Can güvenliği sağlanmalıdır: Araç güvenli konuma alınmalı; yaralanma, kamu malına zarar veya trafik güvenliğini etkileyen durum varsa kolluk ve sağlık birimleri aranmalıdır.
- Olay yeri belgelenmelidir: Aracın son konumu, yol, hava koşulları, sabit cisim ve hasarlı bölgeler farklı açılardan fotoğraflanmalıdır.
- Tutanak alınmalıdır: Olayın niteliğine göre kolluk tutanağı, görgü tespit tutanağı veya ayrıntılı sürücü beyanı hazırlanmalıdır.
- Hasar ihbarı yapılmalıdır: Poliçe numarası, tarih, konum ve olay anlatımıyla sigorta şirketine başvurulmalı; ihbar numarası saklanmalıdır.
- Eksper incelemesi beklenmelidir: Sigortacının onayı ve ekspertiz yapılmadan onarıma başlanması, hasarın kapsamı konusunda ispat sorununa yol açabilir.
Hasarın miktarı veya onarım yöntemi tartışmalıysa sigorta ekspertizine itiraz yolları değerlendirilebilir. Fotoğraflar, çekici belgesi, servis kabul formu, parça listesi ve faturalar dosyada birlikte saklanmalıdır.
Hangi Durumlarda Kasko Ödeme Yapmayabilir?
Sigorta şirketi her ret kararını poliçe ve somut delillerle gerekçelendirmelidir. Aracın ehliyetsiz kişi tarafından kullanılması, uyuşturucu madde etkisi, kazanın münhasıran alkolün etkisiyle meydana geldiğinin ileri sürülmesi, yarış veya hız denemesi, kasıtlı hareket, poliçede bildirilmeyen kullanım değişikliği ve teminat dışında kalan mekanik arıza başlıca uyuşmazlık konularıdır.
Alkol tespiti tek başına her dosyada otomatik ret sonucu doğurduğu varsayımıyla değerlendirilmemelidir. Olayın alkol etkisiyle meydana gelip gelmediği, ölçüm zamanı, tutanak, yol koşulları ve kazanın teknik oluşu birlikte incelenir. Benzer şekilde sürücünün beyanındaki küçük bir eksiklik ile kasıtlı yanlış beyan aynı değildir. Ret yazısındaki gerekçe açık değilse şirketten dayanak belge ve poliçe maddesi istenmelidir.
Kusurlu Sürücü Kaskodan Tazminat Alabilir mi?
Kaskonun önemli işlevlerinden biri, sigortalı aracın sürücüsünün kusurlu olduğu kazalarda da poliçe kapsamındaki araç zararını karşılamasıdır. Bu nedenle sürücünün yüzde yüz kusurlu olması, tek başına kasko ödemesini ortadan kaldırmaz. Ancak kasıt, teminat dışı kullanım veya poliçe ihlali ayrıca değerlendirilir.
Başka bir aracın kazaya sebep olup temas etmeden uzaklaştığı durumlarda olay görünüşte tek taraflı olsa da kamera kaydı, tanık ve kolluk tutanağı üçüncü kişinin sorumluluğunu gösterebilir. Böyle bir dosyada kasko ödemesi sonrasında sigortacının sorumlu kişiye rücu etmesi gündeme gelebilir.
Ödeme Nasıl Hesaplanır?
Kısmi hasarda makul onarım bedeli, parça ve işçilik kalemleri ile poliçedeki muafiyetler dikkate alınır. Onarım ekonomik değilse veya hasar aracın güvenli biçimde onarılmasını engelliyorsa tam hasar ya da pert değerlendirmesi yapılabilir. Eksik parça veya işçilik ödemesi söz konusuysa hasar farkı davası hakkında bilgi alınabilir.
Poliçede servis ağı, eşdeğer parça, orijinal parça, yeni değer, eskime payı veya muafiyet klozu bulunabilir. Hesaplamanın yalnızca eksperin sonuç rakamına göre değil, poliçe hükümleri ve onarım belgeleriyle birlikte denetlenmesi gerekir.
Sigorta Şirketi Hasarı Reddederse Ne Yapılabilir?
Öncelikle ret yazısı, ekspertiz raporu ve hasar dosyasındaki belgeler talep edilmelidir. Şirkete yapılacak itirazda olay kronolojisi, poliçe maddeleri, fotoğraflar, tutanak ve talep edilen tutar açıkça gösterilmelidir. Kasko hasarının ödenmemesi hakkında kasko hasar bedeli ödenmediğinde kullanılabilecek haklar ayrıca incelenebilir.
Uyuşmazlık çözülemezse, sigorta kuruluşunun tahkim sistemine üyeliği ve riziko tarihi kontrol edilerek Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru veya görevli mahkemede dava seçenekleri değerlendirilebilir. Aynı uyuşmazlık için bir yol seçilmeden önce görev, süre, faiz ve gider sonuçları karşılaştırılmalıdır.
Zamanaşımı ve Deliller Neden Önemlidir?
Sigorta uyuşmazlıklarında zamanaşımı, talebin hukuki niteliğine ve olay tarihine göre belirlenir. Süre dolmadan yapılan başvurunun içeriği ve tebliğ tarihi önem taşır. Araç onarıldıktan veya satıldıktan sonra fiziksel inceleme güçleşebileceğinden deliller mümkün olduğunca erken toplanmalıdır.
Tek Taraflı Kazalarda Sık Yapılan Hatalar
Olay yerinden hiç fotoğraf almadan ayrılmak, hasarı günler sonra farklı bir anlatımla bildirmek ve eksper görmeden aracı tamamen onartmak en yaygın hatalardır. Sürücü bazen hasarsızlık indirimini kaybetmemek için önce onarım fiyatı araştırır, tutar yükselince kaskoya başvurur. Bu gecikme tek başına her zaman hak kaybı yaratmasa da sigortacının olay ile hasar arasındaki bağlantıyı incelemesini zorlaştırabilir.
Bir diğer hata, sabit cisme verilen zararla araç hasarını birbirine karıştırmaktır. Kasko sigortalı araçtaki zararı karşılarken bariyer, duvar veya kamu malındaki zarar farklı bir sorumluluk kalemi oluşturabilir. Çekici ve kurtarma giderlerinin poliçede bulunup bulunmadığı da ayrıca kontrol edilmelidir. Aracın güvenli olmadığı hâlde kullanılmaya devam edilmesi sonucu büyüyen zarar, sigortacının ek hasara ilişkin itirazına yol açabilir.
Başvuruda “direksiyon hâkimiyetini kaybettim” gibi tek cümlelik açıklama yerine hız, yol, hava, görüş, çarpma noktası ve aracın son konumu tutarlı biçimde anlatılmalıdır. Kamera veya tanık varsa erken aşamada kaydı korunmalıdır. Sonradan değişen anlatımlar, gerçek bir kaza bulunsa bile dosyanın güvenilirliğini zedeleyebilir.
Avukat Atakan Ayhan, tek taraflı kasko kazalarında poliçeyi, hasar ihbarını, olay yeri belgelerini, alkol ve ehliyet kayıtlarını, ekspertiz raporunu ve servis evrakını aynı kronoloji içinde değerlendirerek eksik ödeme veya ret kararının dayanaklarını somutlaştırmaya odaklanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Duvara çarptım, kasko hasarı karşılar mı?
Çarpma rizikosu poliçe kapsamında ve özel bir istisna yoksa hasar karşılanabilir. Olayın fotoğraf, tutanak ve doğru beyanla belgelenmesi gerekir.
Tek taraflı kazada tutanak şart mı?
Her olayda aynı belge aranmaz; ancak kolluk tutanağı gerektiren hâllerde tutanak alınmaması ispat sorununa yol açabilir. En azından olay yeri ve hasar ayrıntılı biçimde belgelenmelidir.
Yüzde yüz kusurluysam kasko ödeme yapar mı?
Kural olarak sürücünün kusuru tek başına teminatı ortadan kaldırmaz. Kasıt ve poliçedeki teminat dışı hâller ayrıca incelenir.
Hasarı geç bildirirsem talebim reddedilir mi?
Gecikmenin nedeni ve sigortacının inceleme imkânına etkisi değerlendirilir. Riziko öğrenildiğinde gecikmeden bildirim yapılması en güvenli yoldur.
Kasko değer kaybı öder mi?
Standart kasko teminatı her zaman değer kaybını kapsamaz. Poliçede özel teminat bulunup bulunmadığı ve varsa sorumlu üçüncü kişiye yöneltilebilecek talep incelenmelidir.
Sigorta şirketi alkol nedeniyle otomatik ret verebilir mi?
Her dosyanın somut koşulları değerlendirilmelidir. Alkol ölçümü ile kazanın meydana gelişi arasındaki nedensellik, tutanaklar ve teknik bulgular önemlidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki görüş veya belirli bir dosya için sonuç garantisi değildir. Kasko poliçesinin özel şartları ve kazanın delilleri sonucu değiştirebilir.
